James Van Der Beek urodził się w Cheshire w stanie Connecticut. Jako nastolatek zainteresował się aktorstwem. Jeszcze w liceum rozpoczął karierę aktorską na scenie Off-Broadway. Przełomem w jego karierze była rola w produkowanym w latach 1998-2003 serialu „Jezioro marzeń” („Dawson’s Creek”) jako Dawson Leery. Jedna ze scen, w której płakał, stała się internetowym memem.
Wyświetl ten post na Instagramie
Wystąpił też m.in. w filmach „Strażnicy Teksasu” i „Żyć szybko, umierać młodo”, „Straszny film” (epizodyczny występ jako Dawson Leery) i „Jay i Cichy Bob kontratakują” (zagrał samego siebie), czy serialach „Jak poznałem waszą matkę” czy „Pose”.
W sierpniu 2023 roku zdiagnozowano u niego raka jelita grubego, ale o chorobie poinformował dopiero w listopadzie 2024 roku. Był mężem Kimberly Brook i ojcem szóstki dzieci.